Çad’ da yaşayan bir halk…

Bualar,
(Müslüman bir halk),

Çad halkı çok değişik etnik unsurlardan meydana gelir.
Belli başlıları şunlardır:
Çad Arapları (%18.2), , Mabalar (% 4.4),
Kanembular (% 4), Tebular (% 4), Tama dili konuşanlar (% 3.9), Fulaniler (% 1),
Sudaniler (Sudan zencileri),
Hausalar, Haddad,
Saralar,
Lisiler,
Masalatlar,
Dajular,
Budumalar,
Fongorolar,

Müslüman olan halk;
Araplar,
Bualar,
Fulaniler,
Sudaniler, Tebular, Tamalar,
Haddadlar, Hausalar.


Çad Cumhuriyeti,
Afrikanın kuzey ortasında denizlerden uzak bir devlet. Doğusunda Sudan, kuzeyde Libya, batısında Nijer, Nijerya, Kamerun, güneyinde Orta Afrika Cumhûriyeti yer alır.
Başkenti, N’Djamena (Eski adı: Fort Lamy)
Önemli Şehirleri, Sarh, Mundu, Fada, Mongo, Ati, Mussoro, Abeşe.
Yüzölçümü: 1.284.000 km2.
Nüfusu: 6.120.000 (1993 tahmini).

Çad, Afrikanın ortasında oldukça stratejik bir konuma sâhiptir. Kuzeydeki İslâmî bölgeden güneydeki siyah Afrikaya bir geçiş bölgesi olarak görülür. Günümüzde 5 milyonu aşan nüfûsu, 11 ana ırk grubuna ve pekçok alt gruba ayrılmıştır. Şari Nehri kabaca, kuzeydeki Müslüman olan berber siyahları güneydeki sahra siyahlarından ayırır. Kuzeydeki Müslüman olan grup; hayvancılık yapan Araplar, Sudan sınırına yakın ve çiftçi olan Wadaian ve çöldeki Touboulardan müteşekkildir. Buna karşılık güneyde bulunan en büyük grup olan Saralar çiftçilik yaparlar.

Tedalarla Dazalardan oluşan Tebular Çad’ ın yerlilerindendirler ve bunların da bir kısmı göçebe veya yarı göçebe hayatı sürerler. Tebular daha çok Tibesti dağlarının eteklerinde ve Enidi bölgesinde yaşarlar. Tebular siyasi çalışmalarda da etkili durumdadırlar. Hausalar Orta ve Batı Afrika ülkelerine yayılmış kalabalık bir etnik kitledir. Değişik Hausa grupları arasında önemli kültürel farklılıklar görülür.

Dillerinde Arapça’nın önemli etkisi vardır. Ticaretten yerel sanatlara çok değişik mesleklerle uğraşırlar. Ülkenin güneyinde yaşayan Saralar animisttirler. Saralar, Fransız sömürgesi döneminde onlarla kolayca anlaşmış ve kendileriyle işbirliği yapmışlardır. Bunda belki kuzeydeki Müslümanlarla aralarındaki anlaşmazlığın etkisi olmuştur. Saralar Fransız kültürüne çok çabuk adapte olmuş ve sonraki yıllarda bu kültürün savunuculuğunu yapmışlardır. Arapça’nın resmi dil olmasını isteyen Müslümanlara karşı Fransızca’nın resmi dil olarak kalması için mücadele vermektedirler.

Çad aynı zamanda dünyânın en bol ve en çok çeşitli kelebeleklerine sâhib ülke olarak tanınmaktadır. Dünyânın hemen her yerinden gelen kelebek kolleksiyoncuları her zaman için o güne kadar bulup göremedikleri çeşitlerle ülkelerine dönmektedirler.

"Fatmagül' ün Suçu Ne" , "Bedrana" , "Kara Çarşaflı Gelin" gibi filmleriyle tanınmış sinema yönetmenimiz …

Süreyya Duru, (1930-1988),

Türk film yönetmeni ve yapımcı.

1930 yılında İstanbul’da doğdu, 1988 yılında öldü.

Galatasaray Lisesi’nden sonra İstanbul Üniversitesi hukuk Fakültesini bitirdi. Murat Film şirketini kurup yapımcılığa başladı. İstanbul’da Aşk Başkadır’ la ilk kez yönetmenliği denedi (1960). Sinema alanında yurtiçi ve dışında büyük başarı elde etti.

Önemli filmler:

Ada (1988).

Bedrana(1974),

Kara Çarşaflı Gelin (1975),

Güneşli Bataklık (1977),

İki Çalgıcının Seyahati – 1962

Derya Gülü (1979),

Uzun Bir Gece (1986),

Çil Horoz – 1987

Uzun Bir Gece – 1986

Geçim Otobüsü – 1984

Güneşli Bataklık – 1977

Ben Bir Garip Keloğlanım – 1976

Kara Çarşaflı Gelin – 1975

Azgın Bakireler – 1975

Yılan Yuvası – 1974

Fatmagül’ün Suçu Ne(1986),

Aç Gözünü Mehmet – 1974

Çılgın Arzular – 1974

Dövüşe Dövüşe Öldüler – 1974

Nefret – 1973

Rabia – 1973

Hayatımın En Güzel Yılları – 1972

Her Şafakta Ölürüm – 1972 Keloğlan – 1971

Ömrümce Unutamadım- Ömrümce Aradım – 1971

Sinderella Kül Kedisi – 1971

Beyaz Güller – 1970

Selahattin Eyyubi – 1970

Ala Geyik – 1969

Kader – 1968

Yakılacak Kitap – 1968

Malkoçoğlu – 1966 , Malkoçoğlu Krallara Karşı – 1967, Malkoçoğlu Kara Korsan – 1968, Malkoçoğlu Akıncılar Geliyor – 1969, Malkoçoğlu Ölüm Fedaileri – 1971,

Malkoçoğlu Kurt Bey – 1972

Zengin Ve Serseri – 1967

Siyahlı Kadın – 1966

Dağları Bekleyen Kız – 1968

Damgalı Adam – 1966

Şoför Nebahat Bizde Kabahat – 1965, Şoför Nebahat Ve Kızı – 1964, Şoför Nebahat – 1970

Aşk ve İntikam – 1965

Sevgim Ve Gururum – 1965

Kavga Var – 1964

Avare Yavru Filinta Kovboy – 1964

Şahane Züğürtler – 1964

Döner Ayna – 1964

Yakılacak Kitap – 1963

Büyük Yemin – 1963

Dişi Örümcek – 1963

Ateşli Kan – 1962

İstanbul’da Aşk Başkadır – 1961

Kuzey Amerika’ da yaşayan Kızılderili bir halk …

Çerokiler,
Kızılderili,

Kuzey Amerika yerlilerine verilen genel isimdir. Amerika’nın yerli halkına ortak olarak verilmiş olan Kırmızı Hintliler (Red Indians) adı yanlıştır ; bu ad onlara İspanyollar tarafından verilmiştir . Zira İspanyollar Amerika’ ya geldikleri zaman Hindistan’a ulaştıklarını zannetmişlerdi. Kırmızı Hintli (Red İndian) terimi de doğru değildir. Avrupalılar Yeni Dünyaya çıktıkları zaman vücutları kırmızı boyalı insanlarla karşılaşmışlardı. Bu, bazı törenlerde onların adetiydi. Amerika yerlilerinin derileri sarımtırak beyaz ve esmerdir, fakat hiçbir zaman kırmızı değildir. Karışıklığı önlemek için antropolojistler kendi kendini yeter derecede açıklayan Amerika Hintlileri (Amerindiens) terimini meydana getirmişlerdir. Bu terim Eskimolar hariç bütün Amerika yerlilerini içine almaktadır.

Amerika yerlilerinin boyları çok kısa olmamakla beraber değişmektedir; fakat vücut daima tıknaz ve topludur. Boyun kitlevi, göğüs geniş ve derindir ; omuzlar kalçalar kadar geniştir ve gövde biçimsiz şekilde uzun olup bel bölgesinde hatta kadınlarda bile bir daralma göstermez. Deri koyu esmerimsi sarıdan açık sarıya, hemen hemen beyaza kadar değişir. Yukarıda da belirttigimiz gibi asla kırmızı değildir. Yeni doğmuşlarda mongol lekesi son derece fazladır. Sarı ırklarda olduğu gibi saçlar siyahtır ve kalındır, kesiti yuvarlaktır. Sakal seyrektir, yanaklar üzerinde hemen hemen hiç yoktur. Beden kılları azdır.

Kabileler;

Apaçiler, Apache,
Alaskan Athabaskans
Arapaholar,
Blackfoot ,
Anişinaabe veya Çippeva, (Kuzey Amerika’daki topraklarındaki Metis’ lerin dahil olduğu en büyük kızılderili topluluğudur.)
Cahuillalar, Cherokeeler, Chumashlar, Cowcreekler, Crow, Comanche, Chippewa,
Cherokee -Çerokiler (En büyük), Cheyenne (Cheyanne), Creek
Dakotalar, Delaware,
Hohokamlar,
Iroquois
Kiowa, Krik,
Lakota kabilesi (Diğer ismi, Teton), Lumbee,
Mohikanlar,
Navajo (Navaho),
Ojibva, Ocheeseler, Ohloneler, Osage
Pimalar, Pomolar, Potawatomi, Puget Sound Salish, Paiute,
Seminoleler, Siouxlar, Siyu, Soolar, Spokaneler, Shoshone,
Tlingit , Tohono O’ Odham,
Vakaşlar,
Yaqui,
Yutalar (Utah),

ABD' li ünlü piskanalist, sosyolog …

Erich Fromm,

(1900 Frankfurt Almanya-İsviçre 1980), Musevi kökenli Amerikalı ünlü bir psikanalist ve sosyologdur.

1900 yılında Almanya’da doğdu. Heidelberg ve Münih Üniversiteleri’ nde toplum bilim ve psikanaliz eğitimi alarak 1922 yılında doktorasını tamamladı, 1931 yılında da Berlin Psikanaliz Enstitüsü’nden mezun oldu. mezun oldu. 1930’ların başlarında Nazi hareketinin güçlenmeye başlaması sonucunda önce Cenevre’ye, ardından aldığı davet ile 1934 yılında Amerika Birleşik Devletleri’ne göç etti. Ruh bilimine Marksist – Sosyalist ve insancıl yaklaşımın en önemli temsilcilerindendir.

Kitlesel davranışın irrasyonel olduğunu ve bu akıl dışılığın kaynağını araştırdı. Aradığı yanıtların bir kısmını Karl Marx’ın yazılarında buldu.

Karen Horney ile birlikte çalışan Fromm’ un düşüncelerinde Horney’ nin etkisi, Horney’nin düşüncelerinde ise Fromm’un etkisi yadsınamaz.

Kariyerinin sonlarına doğru Mexico City’e taşınarak ekonomik sınıflar ile kişilik tipleri arasındaki ilişkiye dair araştırmalar yaptı. Sosyal ve politik açıklamaları, felsefik ve psikolojik desteklere dayanarak yaptı. 1980 yılında 6 yıl önce emekliliği için taşındığı İsviçre’de öldü.

Önemli eserleri:

Özgürlükten Kaçış (İngiltere’deki ismi ile “Özgürlük Korkusu”) (1941)

Kendini Savunan İnsan / Ahlak Felsefesinin Psikolojisine İlişkin Bir Araştırma (1947)

Ruh Çözümleme ve Din (1950)

Unutulmuş Dil (1951)

Sağlıklı Toplum (1955)

Sevme Sanatı (1956)

Sigmund Freud’un Kişiliği ve Etkileri (1959)

Bırakın İnsan Kazansın : Bir Sosyalist Manifesto ve Program 1960

Zen Budizm ve Ruh Çözümleme – D.T. Suzuki ve Richard de Martino ile birlikte (1960)

Marx’ın İnsan Anlayışı (1961)

Yanılsama Zincirlerinin Ötesinde Marx ve Freud’un Kıyaslanması (1962)

Sevginin ve Şiddetin Kaynağı (1964)

Tanrılar Gibi Olacaksınız (1966)

Umut Devrimi (1968)

Meksika Köyünde Toplumsal Karakter – Michael Maccoby ile birlikte (1970)

Ruh Çözümlemeciliğin Bunalımı : Freud’un Denemeleri , Marx ve Toplumsal Ruh Bilim (1970)

İnsandaki Yıkıcılığın Kökenleri (1973)

Sahip Olmak mı, Olmak mı? (1976)

ABD' de blues müziğinin önde gelen şarkıcısı …

Janis Joplin,

Janis Lyn Joplin,

Amerikalı şarkıcı, besteci ve blues müziğinin ustası.

60`ların en güçlü Beyaz kadın rock sanatçısı olan Janis Joplin aynı zamanda kendini parçalarına tamamen yansıtabilen muhteşem bir blues ustasıdır. İlk olarak sahneyle tanıştığı San Francisco`nun kendini bilmez grubu Big Brother &amp ile başladı. Big Brother`ı normalden ayırıp farklı kılan Janis Joplin olmuştur. `67 Monterey Pop Festivali`ndeki (belki de en iyi gösterisiydi) filme de çekilen “Ball and Chain” ile onları bir anda hit yaptı. İddialı, baskıcı kişiliği ve sahnedeki rahat, azgın tavırlarıyla Rock müzikte kadının günümüzdeki yerine ulaşmasında da büyük rol oynamıştır.

Janis Joplin Texas, Port Arthur kasabasında büyüdü. Joplin`in sonradan ortaya çıkaniç çekişmeleri ve mutsuzluğu, çevresinin beklentileriyle kendi istediklerinin birbirlerinden çok farklı oluşu ve tüm bunlara ayak uyduramamasına bağlanır.

Joplin`in ilk albümü “I Got Dem Ol` Kozmic Blues Again Mama!”, Big Brother`dan gitarist Sam Andrew`in de çaldığı Kozmic Blues Band ile birlikte dolduruldu. Çok tutulmasına rağmen, Janis Joplin`in çıkardığı en iyi iş denemez; bu yeni topluluk müzik açısından daha cilalı olmalarına rağmen Big Brother`daki elemanlar kadar sıcak değillerdi, yaptıkları müzik ise devamlı soul rock`a kayıyordu. Ancak başarısız olarak nitelendirmek de doğru değil, Janis Joplin`i zirveye çıkaran “Try (Just A Little Bit Harder)” parçasının başarısı asla göz ardı edilemez.

Joplin`in hayatı hemen hemen tüm biyografilerde de dikkatin çekildiği üzere uyuşturucu bağımlılığı, alkoliklik ve kalıcı olmayan kişisel ilişkiler üzerine kurulmuştu sanki.

Ölümünden kısa bir süre önce ise müzikte işler yolundaydı, son albümü “Pearl” için istediği çok yönlü bir müzik için bir araya getirdiği “Full Tilt Boogie Band” -yapımcı Paul Rothschild idi- doğrusu acımasızca eleştiriliyordu ancak “Pearl” Janis Joplin`i, onun olgunluğunu, farkını kanıtlıyordu sanki. Blues`un, soul`un ve halk-rock`ın üstesinden başarıyla gelebildiğini bu harika albümde ilan etmiş oldu.

Albümdeki “Mercedes Benz”, “Get It While You Can” ve Kris Kristofferson`ın “Me and Bobby McGee” parçaları Janis Joplin`in en iyi parçalarındandır. Ancak üzücü bir şekilde 1970 Ekim`inde Hollywood`da bir otelde aşırı dozdan, daha albümü çıkmadan, bir türlü sevemediği yaşama veda etti. “Me and Bobby McGee” ölümünden sonra `71`de bir numaraya yükseldi. Onunki gibi bir sesin bir daha dünyaya gelmesinin ne kadar zor olduğu herhangi bir parçasını dinleyince hemen anlaşılıyor.

Kozmic Blues Band kuruldu. Sam Andrew, Brad Champbell, Carnelius Flowers, Richard Kermode, Gabriel Mekler, Moury Baker, Lonnie Castle, Roy Markowitz, Terry Clements ve Luis Gusco grupta yer alan isimler oldu. Konserlerin ardı kesilmiyordu ve her konser sonrasında müthiş kayıtlar bırakıyordu. 1969 yılında yeni grupla I Get Dem Ol’ Kozmic Blues Again Mama kaydedildi. Albümden öne çıkan parça sayısı bir önceki albümle kıyaslanınca pek iç açıcı değildi ama Janis’ın sesi her şeyi kotarmaya yetiyordu. Kozmic Blues, Try, Maybe, As Good As You’ve Been To This World iyi parçalardı.

ABD' de ünlü bir esir kampı …

Guantanamo,

Guantanamo Kampı, 2002 yılından itibaren askeri hapishane olarak kullanılmakta olan, Guantanamo körfezi askeri üssü nün bir bölümüne verilen isim. Burada, başta Afganistan olmak üzere çeşitli ülkelerde ele geçirilen, El-Kaide ve Taliban ile ilgisi olduğundanşüphelenen kişiler tutulmaktadır.

Üç bölüme ayrılır:

Kamp Delta (ki buna Kamp Echo da dahildir),

Kamp İguana, (ve artık kapatılmış olan ),

Kamp X-Ray .

Tesis zaman zaman Guantanamo, Gitmo veya Kamp X-Ray olarak anılmaktadır. Guantanamo Körfezinin bir askeri hapishane olarak kullanılması insan hakları örgütleri ve birçok farklı kesimin eleştiri ve protestolarına neden olmuştur. Bu örgüt ve kesimler tutukluların işkence gördüğü veya kötü şart ve uygulamalara maruz kaldığını belirtip, buradaki tutuklularının yasal durumlarının belirsizliğine işaret etmektedirler. Zira Guantanamo’da tutulanlar, ne savaş suçlusu ne de adi suçlu olarak tanımlanmıştır. ABD yasal sistemine başvuramadıkları gibi ABD yasal sisteminden herhangi bir gözden geçirme de talep edememektedirler.

Bush yönetimi 3. Cenevre Antlaşması’nın tutuklanmış el-Kaide veya Taliban savaşçılarını kapsayamayacağını öne sürmektedir. Hiçbir dış devlet ise bu noktada Bush yönetimiyle aynı görüşte olduğunu belirtmemiştir. ABD politikasını eleştirenler, yönetimin ‘savaş suçluları’ ile ‘yasadışı savaşçıları’ arasında bir ayrım yaratmaya çalışmak suretiyle Cenevre Antlaşması’nı ihlal ettiğini öne sürmektedirler.

Guanatanamo tutukevindeki yasadışı uygulamalara dair Avrupa Parlementosu da bir rapor hazırlamıştır. Daha güncel olarak, Uluslararası Af Örgütü (Amnesty International) ve BM çıkardıkları raporlarda durumu bir “insan hakları skandalı” olarak tanımlamışlardır. 20. yüzyılın son çeyreğinde, Guantanamo Askeri Üssü denizlerde yakalanan Kübalı ve Haitili mültecileri tutmakta kullanılmıştı. 1990′ ların başında, askeri darbe sonucu Haiti’ den kaçan Haitilileri barındırmıştır. Bu mülteciler ABD yasal sisteminden Yargıç Sterling Johnson Jr. kampın anayasaya aykırı olduğu kararını 8 Haziran1993′ te verene kadar Kamp Bulkeley isimli bir tutuklu bölgesinde tutulmuşlardır. Son Haitili göçmenler Guantanamo’ yu 1 Kasım 1995′ te terk etmiştir.

16 Haziran 2005’te Birleşik Devletler Savunma Bakanlığı, savunma müteahhiti Halliburton’un üs etrafında 30 milyon $’lık bir güvenlik çemberi ve tutukevi inşa edeceğini ilan etmiştir. 10 Haziran 2006 üç tutuklu ölü bulunmuştur. Pentagon’a göre “kendilerini bariz bir intihar sözleşmesiyle öldürmüşlerdir”

1 324 325 326 327 328 334